اگر ازدواج بر اساس فریب، پنهانکاری یا معرفی خلاف واقع انجام شده باشد، اولین سؤال مالی معمولاً این است که تکلیف مهریه چه میشود. آیا زن همچنان حق مهریه دارد؟ آیا مرد میتواند به دلیل فریب از پرداخت مهریه خودداری کند؟ اگر مهریه پرداخت شده باشد، امکان پس گرفتن آن وجود دارد؟
پاسخ به این سؤالها یکسان نیست و به چند موضوع بستگی دارد: آیا نکاح فسخ شده یا فقط شکایت کیفری مطرح شده است؟ فسخ قبل از نزدیکی بوده یا بعد از آن؟ فریب از طرف مرد بوده یا زن؟ و آیا اساساً فریب یا تدلیس در دادگاه ثابت شده است یا نه.
اصل مهم این است که صرف ادعای فریب، مهریه را ساقط نمیکند. مهریه با عقد برای زن ایجاد میشود، اما اگر نکاح قبل از نزدیکی به علت فریب یا جهت دیگری فسخ شود، طبق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، زن حق مهر ندارد؛ مگر در مورد خاص عنن مرد که زن مستحق نصف مهر است. بعد از نزدیکی، وضعیت متفاوت میشود و اصل بر استقرار کامل مهریه است.
در این مقاله، بهطور جامع و کاربردی به بررسی وضعیت مهریه در صورت وقوع فریب در ازدواج میپردازیم و مواد قانونی مربوطه را با زبان ساده و قابلفهم برای عموم تحلیل میکنیم.
در فریب ازدواج، مهریه به زن تعلق میگیرد یا نه؟
تکلیف مهریه در فریب در ازدواج، به زمان فسخ نکاح و وقوع یا عدم وقوع نزدیکی بستگی دارد.
| وضعیت پرونده | تکلیف مهریه |
|---|---|
| فقط ادعای فریب مطرح شده و فسخ ثابت نشده | اصل بر باقی بودن حق مهریه است |
| فسخ نکاح قبل از نزدیکی انجام شود | زن حق مهر ندارد، مگر فسخ به علت عنن مرد باشد |
| فسخ قبل از نزدیکی به علت عنن مرد باشد | زن مستحق نصف مهریه است |
| فسخ نکاح بعد از نزدیکی انجام شود | اصل بر تعلق کامل مهریه است |
| طلاق قبل از نزدیکی باشد، نه فسخ | زن مستحق نصف مهریه است |
| مرد مدعی فریب زن برای گرفتن مهریه باشد | صرف مطالبه مهریه کافی نیست؛ فریب مؤثر قبل از عقد باید ثابت شود |
پس نمیتوان گفت «در فریب در ازدواج، مهریه همیشه از بین میرود» یا «فریب هیچ اثری بر مهریه ندارد». اثر اصلی زمانی ظاهر میشود که نکاح به دلیل فریب یا فقدان وصف مقصود فسخ شود و باید دید فسخ قبل از نزدیکی بوده یا بعد از آن.
مهریه در ازدواجی که با فریب شکل گرفته چه وضعیتی دارد؟
یکی از پرسشهای رایج در دعاوی خانوادگی، این است که اگر یکی از طرفین، دیگری را با فریب و دروغ به ازدواج ترغیب کرده باشد، تکلیف مهریه چه میشود؟ در چنین مواردی، دو جنبه حقوقی بهصورت توأمان مطرح میشود: نخست حق فسخ نکاح به علت تدلیس در ازدواج یا فریب و دوم استحقاق یا سقوط مهریه. اما پاسخ به این سؤالها صرفاً به استناد قانون مدنی یا مجازات اسلامی امکانپذیر است و باید میان حالتهای مختلف تمایز قائل شد.
مهریه در ازدواج فریبکارانه از منظر کلی
بر اساس قانون، مهریه حقی مالی است که در عقد دائم یا موقت به زن تعلق میگیرد. حتی اگر در عقد ذکر نشود، مهریه به صورت «مهرالمثل» یا «مهرالمتعه» برقرار میگردد. اما در مورد ازدواجی که یکی از طرفین با دروغ، پنهانکاری یا وانمود کردن صفاتی که وجود نداشتهاند دیگری را به ازدواج ترغیب کرده باشد، ممکن است اصل عقد دچار خدشه شود و این موضوع بر استحقاق مهریه اثر بگذارد.
طبق ماده ۱۱۲۸ قانون مدنی، اگر بعد از عقد معلوم شود یکی از طرفین فاقد صفت خاص شرطشده یا مفروض در عقد بوده، طرف مقابل میتواند نکاح را فسخ کند. این فسخ به معنای برهم خوردن عقد از ابتدا نیست، اما آثار متفاوتی نسبت به طلاق دارد؛ بهخصوص در بحث مهریه.
در چه شرایطی فریب در ازدواج موجب سقوط یا کاهش مهریه میشود؟
فریب در ازدواج فقط وقتی روی مهریه اثر مستقیم میگذارد که به فسخ نکاح منتهی شود. اگر شخص فقط شکایت کیفری بابت فریب در ازدواج مطرح کند، یا صرفاً بگوید فریب خورده است، مهریه خودبهخود ساقط نمیشود.
ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی معیار اصلی را مشخص کرده است: اگر عقد نکاح قبل از نزدیکی به هر جهتی فسخ شود، زن حق مهر ندارد؛ مگر اینکه علت فسخ، عنن مرد باشد که در این صورت زن مستحق نصف مهر است. بنابراین، در فسخ قبل از نزدیکی، اصل بر عدم تعلق مهریه است، مگر همان استثنای قانونی.
اما اگر نزدیکی واقع شده باشد و بعداً نکاح به دلیل فریب یا تدلیس فسخ شود، مهریه معمولاً بهطور کامل مستقر شده است. در این حالت، فریب ممکن است برای طرف زیاندیده حق شکایت کیفری یا مطالبه خسارت ایجاد کند، اما اصل مهریه بهصورت خودکار از بین نمیرود.
فریب قبل از رابطه زناشویی و تأثیر آن بر مهریه زوجه
یکی از حساسترین موضوعات در دعاوی فریب در ازدواج، زمانی است که زن قبل از وقوع نزدیکی به فریب همسر خود پی میبرد و قصد فسخ نکاح دارد. در این شرایط، آنچه که مستقیماً تحتتأثیر قرار میگیرد، حق مهریه زن است. قانونگذار در این موارد صراحت دارد و تکلیف مهریه را بهصورت روشن مشخص کرده است.
ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی؛ محور تعیین مهریه
بر اساس ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی «هرگاه عقد نکاح قبل از وقوع نزدیکی به جهتی فسخ شود، زن حق مهر ندارد، مگر در صورتی که موجب فسخ عنن باشد که در این صورت با وجود فسخ نکاح، زن مستحق نصف مهر است.»
بنابراین، در مواردی مانند فریب در شغل، تحصیلات، سلامتی یا تجرد که زن با اثبات آنها نکاح را فسخ کند، هیچ مهریهای به او تعلق نمیگیرد، مگر اینکه علت فسخ عنن مرد باشد؛ که در این صورت، زن فقط نصف مهریه را دریافت میکند.
نکته مهم درباره ادعای فریب
اگر زن ادعای فریب کند اما در دادگاه نتواند آن را اثبات نماید، از آنجا که فسخی رخ نداده، مهریه بهصورت کامل به او تعلق میگیرد، مگر اینکه مرد دادخواست طلاق بدهد یا زن بخواهد با طلاق جدا شود؛ که در این صورت، شرایط متفاوت خواهد بود. بنابراین، اثبات فریب پیش از نزدیکی و فسخ بر این اساس، تنها حالتی است که زن را از حق مهریه محروم میسازد.
فریب پس از نزدیکی و وضعیت مطالبه کامل یا نصف مهریه
زمان فسخ نکاح در تعیین میزان مهریهای که به زن تعلق میگیرد، نقش حیاتی دارد. اگرچه فریب در ازدواج ممکن است از همان ابتدا وجود داشته باشد، اما زمان افشای فریب و وقوع رابطه زناشویی، تعیینکننده مقدار مهریهای است که زن میتواند مطالبه کند. این موضوع بهویژه در مواردی مطرح میشود که زن پس از رابطه جنسی متوجه دروغ یا پنهانکاری مرد شده و تقاضای فسخ عقد میکند.
فسخ بعد از نزدیکی: استحقاق کامل مهریه
طبق تفسیر مفهوم مخالف ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، اگر فسخ نکاح به هر دلیل پس از نزدیکی انجام شود، زن مستحق دریافت تمام مهریه خواهد بود. حتی اگر عقد از طریق تدلیس یا فریب واقع شده باشد، وقوع نزدیکی باعث استقرار کامل مهریه میشود و زن از این جهت متضرر نخواهد شد.
بنابراین، اگر زن بعد از نزدیکی ادعا کند که همسرش درباره شغل، سلامت، تأهل یا ویژگیهای مهم دیگر دروغ گفته، حتی در صورت اثبات فریب در ازدواج و فسخ نکاح، حق دریافت کامل مهریه را خواهد داشت.
ستثنا: فسخ به علت عنن مرد
تنها موردی که در فسخ پس از نزدیکی ممکن است زن مستحق نصف مهریه باشد، زمانی است که مرد به عنن (ناتوانی جنسی دائم) مبتلا باشد و دخول واقع نشده باشد. در این صورت، اگرچه نزدیکی به معنای واقعی انجام نشده، اما از آنجا که علت فسخ عنن است، زن بهموجب ماده ۱۱۰۱، نصف مهریه دریافت میکند.
مهریه در صورت فریب مرد توسط زن چه وضعیتی دارد؟
فریب در ازدواج همیشه از سوی مرد نیست؛ گاهی نیز این زن است که با کتمان حقیقت یا ارائه اطلاعات نادرست، مرد را به ازدواج ترغیب میکند. در این حالت، بسیاری از مردان این سؤال را مطرح میکنند که “اگر متوجه شدم همسرم قبل از ازدواج حقیقت را از من پنهان کرده، آیا باید مهریه را بپردازم؟”.
پاسخ به این سؤال، وابسته به زمان اطلاع از فریب، وقوع نزدیکی و نوع فریب دارد. قوانین مدنی در این زمینه صراحت دارد.
قبل از نزدیکی و در صورت اثبات فریب زن
اگر مرد بتواند پیش از برقراری رابطه زناشویی، فریب یا تدلیس زن را در دادگاه اثبات کند و عقد را فسخ نماید، مطابق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، مهریه زن به طور کامل قطع خواهد شد و هیچ مهریه ای تعلق نخواهد گرفت.
برای مثال اگر زن درباره باکرگی، سابقه ازدواج، بیماری، نازایی، یا وضعیت خانوادگی خود دروغ گفته باشد و مرد قبل از نزدیکی مطلع شود و فسخ کند، زن هیچ حقی نسبت به مهریه ندارد.
اگر نزدیکی صورت گرفته باشد
در صورتی که رابطه زناشویی انجام شده باشد و سپس فریب اثبات و عقد فسخ شود، مرد ملزم به پرداخت تمام مهریه خواهد بود، زیرا طبق رویه قضایی، نزدیکی باعث استقرار حق صداق میشود حتی اگر فریب ثابت گردد.
مگر اینکه مرد بتواند در کنار ادعای فریب، مدعی سوء نیت یا قصد فریبکاری سیستماتیک از سوی زن شود و اقدام به طرح دعوای مطالبه خسارت یا استرداد مهریه پرداختشده نماید که البته این کار مستلزم ارائه مستندات قوی و اثبات نیت سوء زن است.
اگر اختلاف درباره باکرگی یا وضعیت خاص جسمی باشد، مهریه چه میشود؟
در برخی پروندهها، اختلاف درباره باکرگی، سابقه ازدواج، وضعیت جسمی یا بیماری مطرح میشود. این موضوعات به دلیل حساسیت خانوادگی و حیثیتی باید با دقت و بدون قضاوت کلی بررسی شوند.
صرف ادعا کافی نیست. باید روشن شود آیا آن وصف قبل از عقد شرط شده، آیا عقد بر مبنای آن واقع شده، آیا طرف مقابل واقعیت را میدانسته و پنهان کرده، و آیا این موضوع با دلیل معتبر قابل اثبات است یا نه. مدارک پزشکی، نظریه پزشکی قانونی، اظهارات طرفین، شروط ضمن عقد، شهادت و قرائن قبل از عقد میتواند در پرونده اهمیت داشته باشد.
از نظر مهریه، باز هم معیار اصلی زمان فسخ است. اگر فسخ قبل از نزدیکی انجام شود، زن اصولاً حق مهر ندارد. اگر نزدیکی واقع شده باشد، اصل بر تعلق کامل مهریه است و بحث فریب یا خسارت باید جداگانه بررسی شود.
تفاوت فسخ نکاح با طلاق در رابطه با استحقاق مهریه در فریب
در بسیاری از پروندههای خانواده، افراد تصور میکنند که فسخ نکاح و طلاق، آثار یکسانی دارند، در حالی که این دو، از نظر حقوقی تفاوتهای بنیادینی دارند؛ بهویژه وقتی بحث از فریب در ازدواج و مهریه به میان میآید. در واقع، شناخت تفاوت میان این دو مفهوم، برای درک دقیق حقوق مالی زوجه و زوج، بهویژه در پروندههای تدلیس و فریب، ضروری است. در ادامه به بررسی تفاوت فسخ نکاح با طلاق می پردازیم.
فسخ نکاح چیست و چه تفاوتی با طلاق دارد؟
فسخ نکاح به معنای برهم زدن عقد نکاح بهدلیل بروز عیب یا فریب در یکی از طرفین است که از ابتدا در ذات عقد خلل ایجاد کرده است. این موضوع معمولاً در شرایطی اتفاق میافتد که یکی از زوجین، اطلاعات حیاتی را پنهان کرده یا خلاف واقع معرفی کرده باشد (مثلاً بیماری، تأهل، یا وضعیت خاص جسمی یا روانی).
در مقابل، طلاق به معنای پایان دادن به عقد صحیح و سالم است که ممکن است به دلایل متنوعی چون اختلاف، ناسازگاری یا حتی بدون دلیل خاص صورت بگیرد.
تأثیر فسخ نکاح بر مهریه
- اگر فسخ نکاح قبل از نزدیکی باشد، مهریهای به زن تعلق نمیگیرد، مگر در مورد خاص عنن مرد که در این حالت نصف مهریه پرداخت میشود.
- اما در طلاق، حتی اگر پیش از نزدیکی انجام شود، زن به موجب ماده ۱۰۹۲ قانون مدنی، مستحق نصف مهریه خواهد بود.
نتیجه کلیدی این است که در بحث فریب، اگر زن یا مرد بخواهد از حق فسخ نکاح استفاده کند، باید توجه داشته باشد که این مسیر ممکن است موجب سقوط تمام یا بخشی از مهریه شود. به همین دلیل، انتخاب میان طرح دعوای فسخ نکاح یا طلاق عادی، باید با مشورت دقیق با وکیل خانواده و با ارزیابی کامل آثار مالی، بهویژه در خصوص مهریه و نفقه و غرامت انجام شود.
آیا مرد میتواند مهریه پرداختشده را پس بگیرد؟
امکان پس گرفتن مهریه پرداختشده محدود است و به شرایط پرونده بستگی دارد. اگر نکاح قبل از نزدیکی فسخ شود و زن طبق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی مستحق مهر نباشد، اما قبل از فسخ مهریهای دریافت کرده باشد، مرد میتواند درباره استرداد آن اقدام کند.
اما اگر نزدیکی انجام شده باشد، اصل بر استقرار کامل مهریه است. در این حالت، صرف اثبات فریب معمولاً باعث نمیشود مهریه پرداختشده خودبهخود قابل استرداد باشد. اگر مرد مدعی ورود خسارت به دلیل فریب است، باید دعوای جداگانه و مستند مطرح کند و نشان دهد چه خسارتی دیده، این خسارت مستقیم ناشی از فریب بوده، و چه مبلغی باید جبران شود.
آیا محکومیت کیفری فریب در ازدواج باعث سقوط مهریه میشود؟
شکایت کیفری فریب در ازدواج و دعوای مهریه دو موضوع متفاوتاند. ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی درباره مجازات کسی است که پیش از عقد، طرف مقابل را با امور واهی مانند تحصیلات، تمکن مالی، موقعیت اجتماعی، شغل، سمت خاص یا تجرد فریب داده و عقد بر مبنای آن واقع شده است. اما محکومیت کیفری بهتنهایی به معنی سقوط خودکار مهریه نیست.
برای اثر مستقیم بر مهریه، معمولاً باید وضعیت نکاح از مسیر حقوق خانواده مشخص شود؛ یعنی فسخ نکاح، زمان فسخ، وقوع یا عدم وقوع نزدیکی و استحقاق مهریه طبق قانون مدنی بررسی شود.
پس ممکن است شخصی بابت فریب در ازدواج شکایت کیفری کند، اما برای تعیین تکلیف مهریه همچنان نیاز به رسیدگی جداگانه در دادگاه خانواده وجود داشته باشد.
خسارت فریب در ازدواج؛ آیا علاوه بر مهریه میتوان غرامت گرفت؟
بسیاری از افرادی که قربانی فریب یا تدلیس در ازدواج شدهاند، علاوه بر موضوع فسخ نکاح و تکلیف مهریه، این سؤال را مطرح میکنند که آیا میتوان از طرف فریبکار غرامت یا خسارت مالی و معنوی نیز مطالبه کرد؟ پاسخ مثبت است، اما شرایط و نحوه پیگیری این خسارتها نیازمند آگاهی دقیق از قانون مسئولیت مدنی و رویه قضایی است.
استناد به ماده ۱ قانون مسئولیت مدنی
بر اساس ماده ۱ این قانون «هر کس بدون مجوز قانونی، عمداً یا در نتیجه بیاحتیاطی به جان، سلامتی، مال، حیثیت، آزادی یا حقوق مالی و معنوی دیگران لطمهای وارد کند، مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود میباشد.»
اگر شخصی با دروغ، پنهانکاری یا ارائه اطلاعات نادرست، موجب ورود ضرر به طرف مقابل در جریان ازدواج شود، از نظر حقوقی مسئول جبران خسارت وارده است؛ خواه زن باشد، خواه مرد.
انواع خسارات قابل مطالبه
در صورت اثبات فریب، طرف فریبخورده میتواند موارد زیر را از دادگاه مطالبه کند:
- خسارت مالی مانند هزینههای جهیزیه، عروسی، مهریه پرداختشده، یا هدایای سنگین
- خسارت معنوی مانند لطمه به حیثیت، شهرت اجتماعی یا روانی
- تفاوت مهریه در فرض ادعای باکرگی و عدم آن (مثلاً ادعای مهریه نوع خاص بهدلیل باکرگی در حالی که خلاف آن ثابت شود)
نکته مهم در مطالبه خسارت
وجود سوء نیت اثباتشده از سوی فریبدهنده ضروری است و باید رابطه مستقیم میان فریب و ضرر وجود داشته باشد. توصیه میشود این دعاوی با همراهی یک وکیل مجرب خانواده مطرح شود تا استدلالهای حقوقی دقیق و مدارک لازم بهدرستی به دادگاه ارائه گردد.
آیا مطالبه مهریه بعد از فریب، خودش سوءاستفاده یا جرم است؟
مطالبه مهریه بهخودیخود جرم نیست. مهریه حق مالی زن است و اصل آن با عقد ایجاد میشود. بنابراین اگر زن بعد از عقد مهریه خود را مطالبه کند، صرف این مطالبه را نمیتوان فریب در ازدواج یا سوءاستفاده کیفری دانست.
بحث فریب زمانی مطرح میشود که مرد بتواند ثابت کند قبل از عقد، زن درباره موضوعی مهم و مؤثر در ازدواج او را فریب داده و عقد بر مبنای همان فریب واقع شده است. حتی در این حالت هم اثر فریب بر مهریه به زمان فسخ و وقوع نزدیکی بستگی دارد. پس باید میان این دو موضوع تفاوت گذاشت:
مطالبه مهریه، که اصل آن حق قانونی زن است و فریب مؤثر قبل از عقد، که فقط در صورت اثبات میتواند آثار کیفری، خانوادگی یا خسارتی داشته باشد.
بنابراین جملههایی مثل «زن برای گرفتن مهریه ازدواج کرده» بهتنهایی برای سقوط مهریه کافی نیست. چنین ادعایی باید با دلایل جدی، مثل پیامها، اقرار، رفتارهای قبل از عقد، پنهانکاری مؤثر یا سایر قرائن اثبات شود.
سوالات متداول مطرح شده
در ادامه این بخش سوالات متداول پیرامون تکلیف مهریه در فریب در ازدواج را مشاهده می فرمایید که توسط پرسشگران از مجموعه ایران لگال مطرح شده است:
❓تکلیف مهریه در فریب در ازدواج چیست؟
اگر فریب به فسخ نکاح منجر شود، تکلیف مهریه به زمان فسخ و وقوع نزدیکی بستگی دارد. فسخ قبل از نزدیکی اصولاً باعث عدم تعلق مهریه میشود؛ اما بعد از نزدیکی، اصل بر تعلق کامل مهریه است.
❓اگر فریب قبل از نزدیکی ثابت شود، زن مهریه میگیرد؟
اگر نکاح قبل از نزدیکی فسخ شود، زن حق مهر ندارد؛ مگر اینکه علت فسخ، عنن مرد باشد که در این صورت زن مستحق نصف مهر است.
❓اگر فریب بعد از نزدیکی ثابت شود، مهریه چه میشود؟
اگر نزدیکی واقع شده باشد و بعداً نکاح به دلیل فریب فسخ شود، اصل بر تعلق کامل مهریه است. البته طرف زیاندیده ممکن است در شرایط خاص، خسارت جداگانه مطالبه کند.
❓وقت بخیر، من هفت ماه با همسرم عقد کردهام و دوشیزه هستم. او در ابتدا اعلام کرد که دارای دو طبقه خانه و ماشین خارجی است و شغلی با درآمد ماهیانه ۸ میلیون دارد، اما اکنون همه این موارد را تکذیب میکند. آیا میتوانم به خاطر فریب در ازدواج درخواست طلاق بدهم؟ آیا مهریه به من تعلق میگیرد؟
اگر ازدواج شما بر اساس اطلاعات نادرستی مانند وضعیت مالی همسرتان صورت گرفته باشد و بتوانید در دادگاه اثبات کنید که این موارد واقعیت نداشته، میتوانید به دلیل فریب در ازدواج، درخواست فسخ نکاح بدهید. در صورتی که نزدیکی انجام نشده باشد، طبق ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی، مهریهای به شما تعلق نمیگیرد، مگر در صورت عنن.
❓قبل از عقد، خانواده همسرم گفتند که مهریه دویست سکه است و من موافق نبودم. همسرم در همان جلسه گفت که کل مهریه را میبخشد و من به حرفش اعتماد کردم و شرایط را پذیرفتم. اما بعد از ده سال زندگی مشترک، اکنون کل مهریه را به اجرا گذاشته است. آیا این کارش فریب در ازدواج محسوب میشود؟
خیر، این موضوع معمولاً از نظر دادگاه فریب در ازدواج محسوب نمیشود، چون قول شفاهی درخصوص بخشش مهریه بدون درج رسمی، ضمانت اجرایی ندارد. بهتر است برای حل اختلاف، از توافق و مشاوره حقوقی یا داوری خانوادگی استفاده شود.
❓پدر همسرم مهریه بالایی میخواست و من موافق نبودم. همسرم قول داد که بلافاصله پس از ازدواج مهریهاش را ببخشد، اما بلافاصله بعد از ازدواج زیر قولش زد. آیا این امر فریب در ازدواج محسوب میشود؟
اگر بتوانید قول به بخشش مهریه را پیش از عقد اثبات کنید و نشان دهید که آن قول انگیزه اصلی شما برای قبول مهریه بالا بوده، ممکن است فریب در ازدواج تلقی شود. ولی در عمل، اثبات چنین فریبی دشوار است و صرف خلف وعده پس از عقد، الزاماً تدلیس محسوب نمیشود.
❓شوهرم در زمان ازدواج، طلاقهای قبلی و بیماریاش را پنهان کرد و ادعا کرد دارایی زیادی دارد. مهریهام را ۱۰ میلیون عندالاستطاعه تعیین کرده و مرا فریب داده است. چه کاری میتوانم انجام دهم؟
طبق ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی، اگر شوهرتان با ارائه اطلاعات نادرست در مورد وضعیت مالی، سابقه ازدواج یا سلامت خود شما را فریب داده باشد، میتوانید در دادگاه خانواده درخواست فسخ نکاح و در دادگاه کیفری، شکایت کیفری بابت فریب در ازدواج ثبت کنید. در صورت اثبات، او به حبس تعزیری و پرداخت خسارت محکوم خواهد شد.
❓با خانمی ازدواج کردم که گفته بود شاغل است و خودرو دارد، اما بعد از عقد معلوم شد که اینطور نیست. همچنین در مورد مهریه وعدههایی داد که اکنون نمیپذیرد. آیا میتوانم به خاطر فریب در ازدواج شکایت کنم و خواهان فسخ ازدواج باشم؟
در فرض سؤال شما، صرف ادعای اشتغال یا داشتن خودرو بدون شرط شدن در عقد، ممکن است برای اثبات فریب کافی نباشد. همچنین اگر رابطه زناشویی برقرار شده باشد و زن همچنان باکره نباشد، امکان سقوط مهریه وجود ندارد. توصیه میشود ابتدا راهحلهای مصالحه را امتحان کنید.
❓با خانمی ازدواج کردم که دو بار عقد کرده بود و به من نگفته بود. اکنون به دلیل این فریب نمیتوانم با او زندگی کنم. آیا نگهداری بچه و مهریه به او تعلق میگیرد؟
اگر بتوانید اثبات کنید که ازدواج قبلی همسر شما پنهان شده و این موضوع برای شما جنبه حیاتی داشته، میتوانید درخواست فسخ نکاح بدهید و به دلیل فریب، در دادگاه کیفری نیز شکایت مطرح کنید. در خصوص حضانت فرزند، دادگاه بر اساس مصلحت کودک تصمیمگیری خواهد کرد، و درباره مهریه نیز اگر نزدیکی انجام نشده باشد، ممکن است مهریه تعلق نگیرد.