پس گرفتن خودروی هدیه‌ شده به برادر

با سلام؛

اگر الان در پیام یا اظهارنامه تأیید کنید که «خود ماشین را قطعی به برادرم هدیه داده‌ام»، ممکن است همین جمله مهم‌ترین مدرک او برای گرفتن حکم انتقال سند شود. اما در پرونده شما یک تفاوت ظریف وجود دارد که می تواند نتیجه را تغییر دهد و این است که آیا چیزی که هدیه کردید خود خودرو بوده یا فقط امتیاز و حواله‌ای که برنده شده بودید؟

اینکه هیچ نوشته‌ای بین شما وجود ندارد، به‌تنهایی به معنی باطل بودن هدیه نیست. طبق قانون، هبه می‌تواند بدون قرارداد کتبی هم انجام شود و اگر هدیه پذیرفته و تحویل گرفته شده باشد، ممکن است از نظر حقوقی کامل محسوب شود.

اما نکته امیدوارکننده اینجاست که برادر جزو اشخاصی نیست که قانون رجوع از هبه به آنها را مطلقاً ممنوع کرده باشد. ماده ۸۰۳ قانون مدنی در اصل اجازه رجوع از هبه را داده، مگر مواردی مثل اینکه هبه معوض بوده و عوض پرداخت شده، خودرو از مالکیت گیرنده خارج شده یا متعلق حق دیگری قرار گرفته باشد، یا در خود مال تغییر مؤثری ایجاد شده باشد.

بنابراین اگر واقعاً خودرو را به‌صورت بلاعوض به برادرتان بخشیده‌اید، هنوز سند به دیگری منتقل نشده و موانع قانونی رجوع هم وجود نداشته باشد، ممکن است بتوانید از هبه رجوع و خود خودرو را مطالبه کنید.

اما اینکه می‌گویید برادرتان پول خرید خودرو را همان سال به حساب شما واریز کرده، مسئله را حساس می‌کند. او ممکن است در دادگاه بگوید خودرو را خودش خریده و شما فقط به دلیل اینکه برنده قرعه‌کشی بوده‌اید، مراحل خرید را به نام خودتان انجام داده‌اید. در مقابل باید روشن شود آن زمان توافق واقعی شما چه بوده و «کادو» دقیقاً شامل چه چیزی می‌شده است.

پس موضوع این نیست که خودرو را به قیمت سال ۱۴۰۰ از او پس بخرید. اگر شرایط رجوع از هبه وجود داشته باشد، بحث بر سر پس گرفتن همان خودرو است؛ و اگر دادگاه رابطه را خریدوفروش یا توافق دیگری تشخیص دهد، نتیجه متفاوت خواهد بود.

فعلاً هیچ پیامی با مضمون «ماشین را به تو هدیه داده بودم ولی حالا پول حواله‌اش را بده» ارسال نکنید؛ چون ممکن است هم اصل هدیه را اقرار کنید و هم مطالبه جدید شما بی‌مبنا جلوه کند. قبل از هر اقدام باید سند خودرو، رسید واریز پول برادرتان و پیام‌های همان سال بررسی شود تا مشخص شود پرونده را باید بر مبنای رجوع از هبه پیش برد یا اساساً عنوان حقوقی دیگری دارد.