مطالبه حقوق و بیمه از کارفرما وقتی آدرس دقیق او را نداریم

سلام، وقت بخیر.

اگر مسیر اشتباه را انتخاب کنید، ممکن است چند ماه وقت صرف دادگاه حقوقی شود و در نهایت دادگاه اعلام کند رسیدگی به اختلاف شما در صلاحیت اداره کار است. اما با توضیحی که دادید، مخصوصاً اینکه به عنوان وردست برای ایشان کار می‌کردید، بابت کار دستمزد می‌گرفتید و بحث بیمه‌ نکردن هم وجود دارد، به نظر می‌رسد ابتدا باید رابطه شما به عنوان رابطه کارگر و کارفرما بررسی شود؛ در این صورت همان اداره کار مسیر اصلی شماست، نه دفتر خدمات قضایی. قانون نیز اختلاف ناشی از رابطه کارگر و کارفرما را در صلاحیت هیأت‌های تشخیص و حل اختلاف کار قرار داده است.

اینکه کارفرمای شما شرکت نداشته و به صورت شخصی از آچاره و مانند آن پروژه می‌گرفته، به تنهایی مانع کارفرما محسوب شدن او نیست؛ کارفرما طبق قانون می‌تواند شخص حقیقی باشد. اگر ثابت شود شما به درخواست او و در مقابل مزد برای او کار می‌کردید، امکان طرح مطالباتی مثل حقوق و مزایای پرداخت‌نشده و بیمه وجود دارد. بیمه کردن کارگر نیز طبق ماده ۱۴۸ قانون کار تکلیف کارفرماست.

بنابراین اگر رابطه کاری شما همین وضعیت را داشته، خواسته‌ای که می‌توانید در اداره کار مطرح کنید می‌تواند شامل «احراز رابطه کارگری و کارفرمایی، مطالبه حقوق و مطالبات معوقه و الزام به پرداخت حق بیمه مدت اشتغال» باشد.

دست‌ نوشته دارای مهر و امضا، مدارک کاری، پیام‌ها، پرداخت شش میلیون تومان و هر مدرکی که نشان دهد برای ایشان کار می‌کردید را نگه دارید؛ پرداخت آن شش میلیون هم می‌تواند در کنار سایر مدارک به اثبات رابطه مالی میان شما کمک کند.

مشکل نشانی هم دلیل خوبی برای رها کردن پرونده نیست. طبق آیین دادرسی کار، اگر کارگاه هنوز دایر باشد، همان کارگاه اقامتگاه قانونی کارفرما محسوب می‌شود. حتی برای تعیین مرجع صالح نیز اگر آخرین محل کار مشخص نباشد، به ترتیب محل دریافت مزد، محل انعقاد قرارداد و در نهایت اقامتگاه خوانده ملاک قرار می‌گیرد.

ضمن اینکه سامانه جدید روابط کار برای ثبت دادخواست در دسترس قرار گرفته و وزارت کار از ابتدای ۱۴۰۵ سامانه جایگزین را برای ثبت و پیگیری دادخواست‌های کار راه‌اندازی کرده است.

فقط اگر رابطه شما واقعاً کارگری نبوده و مثلاً خودتان به عنوان پیمانکار مستقل انجام کار مشخصی را قبول کرده‌اید، موضوع متفاوت می‌شود و آن وقت امکان طرح دعوای حقوقی با عنوان «مطالبه وجه/اجرت قراردادی» از طریق دفتر خدمات قضایی وجود دارد. دیوان عالی کشور نیز بین مطالبه مزد کارگر و دستمزد پیمانکار مستقل تفاوت گذاشته است.

اگر متن همان دست‌نوشته‌ای که کارفرما مهر و امضا کرده را بفرستید و بگویید دقیقاً بابت چه چیزی نوشته شده، می‌شود مشخص کرد پرونده شما قطعاً باید در اداره کار مطرح شود یا امکان مطالبه مستقیم وجه از دادگاه هم وجود دارد.