رفع سوء اثر چک برگشتی بدون وجود لاشه
سلام وقت بخیر
من یه چک به یه شخصی دادم که روز سررسید چک رو برگشت داد و من فرداش مبلغ چک رو به حسابم واریز کردم و چک رو رفع سو اثر کردم و پول رو براش مسدود کردم که بره برداشتش کنه؛
منتهی ایشان در جهت برداشت چک اقدام نکرد و پول رو حساب من مسدود مانده و الان بهم خبر داده که چک گم شده و نتونسته پیداش کنه و ایشون به من میگن که باید مراجعه کنی به بانک و اعلام مفقودی بکنی و همچین میگن میگن که چک رو به اسم شما میزنم که بری مبلغ چک رو آزاد کنی
اونجوری که ایشون میگن این تنها راه رسیدن به مبلغ چک هستش
سوال من اینه که آیا من میتونم بدون لاشه چک برم مبلغ مسدود شده رو آزاد کنم؟
و اینکه اعلام مفقودی رو منِ صادر کننده چک باید انجام بدم یا ایشون که دارنده چک هست؟
آیا ایشون میتونن از این موضوع سو استفاده بکنن؟
و اینکه اصلا من در این خصوص مسولیتی دارم؟
با تشکر
پاسخ حقوقی ایران لگال:
با سلام؛
با توجه به توضیحاتی که داده اید، راهنمایی ایشان کاملا اشتباه است. در خصوص آزاد شدن مبلغ مسدودشده، معمولاً بانک بدون تعیین تکلیف لاشه چک یا ارائه مدارک لازم، وجه را آزاد نمی‌کند. چون چک همچنان یک سند تجاری محسوب می‌شود و باید اطمینان حاصل شود که بعداً شخص دیگری با ارائه چک ادعایی مطرح نمی‌کند.
اعلام مفقودی و انجام اقدامات مربوط به آن بر عهده دارنده چک که آخرین شخص دارای حق نسبت به چک بوده است، نه صادرکننده. بنابراین شما نباید به عنوان صادرکننده اعلام مفقودی کنید؛ زیرا چک در اختیار شما نبوده که آن را گم کرده باشید. اما برای شما راهکار وجود دارد که بسیار ساده است.
دارنده باید به دفتر اسناد رسمی مراجعه کند و نسبت به چک، رضایت‌نامه یا اقرارنامه لازم مبنی بر دریافت وجه، مفقودی لاشه چک و نداشتن ادعا نسبت به آن تنظیم کند تا بانک بتواند بر اساس مدارک ارائه‌شده وضعیت مسدودی را تعیین تکلیف کند.
اینکه دارنده پیشنهاد داده چک را به نام شما بزنم تا مبلغ آزاد شود، به تنهایی کافی نیست؛ زیرا حتی در صورت انتقال چک به شما، او آخرین دارنده‌ای بوده که چک نزد او قرار داشته و باید ابتدا تکلیف مفقودی و رضایت خود را مشخص کند.
در مورد احتمال سوءاستفاده نیز باید گفت تا زمانی که چک تعیین تکلیف نشده، از نظر تئوری امکان طرح ادعا توسط دارنده یا کسی که چک را در اختیار دارد وجود دارد؛ بنابراین بهتر است همه مدارک خود را نگه دارید، از جمله رسید تأمین وجه چک، گواهی برگشت و رفع سوءاثر، مدارک مسدودی مبلغ، پیام‌ها یا مکاتبات مربوط به اعلام گم شدن چک.