جدا کردن بخشی از ملک مشاع به جای فروش کل آن

سلام وقت بخیر؛
اگر ملک مشاع باشد، مجبور نیستید فوراً خانه را بفروشید؛ اما یک نکته مهم وجود دارد: شما نمی‌توانید خودسرانه بخشی از خانه یا زمین را به عنوان «سهم خودم» جدا کنید. فقط در یک حالت اگر ملک قابلیت افراز داشته باشد، راه قانونی برای مستقل کردن سهمتان وجود دارد.

اگر ملک بین شما و اشخاص دیگری مشترک است، می‌توانید درخواست افراز ملک مشاع بدهید. اگر جریان ثبتی ملک خاتمه یافته باشد، درخواست اصولاً در اداره ثبت محل وقوع ملک مطرح می‌شود. اداره ثبت با بررسی سند، مساحت، نقشه و ضوابط مربوط مشخص می‌کند آیا می‌توان ملک را به قطعات یا بخش‌های مستقل تقسیم کرد یا خیر.

اگر ملک قابلیت افراز داشته باشد، سهم شما جدا می‌شود و پس از طی مراحل ثبتی می‌توانید مالک قسمت مستقل خودتان باشید؛ در این حالت ضرورتی به فروش کل ملک نیست.

حتی اگر سایر شرکا با افراز موافق نباشند، اصل درخواست افراز منوط به رضایت همه آنها نیست و یکی از شرکا هم می‌تواند آن را درخواست کند. البته تصمیم اداره ثبت به سایر شرکا ابلاغ می‌شود و آنها حق اعتراض دارند.

اما اگر به دلیل مساحت، شکل ملک، ضوابط شهرداری یا وضعیت ساختمان، ملک غیرقابل افراز تشخیص داده شود، دیگر نمی‌توانید قانوناً یک قسمت مشخص را برای خودتان جدا کنید. در این حالت پس از قطعی شدن تصمیم عدم افراز، هر یک از شرکا می‌تواند از دادگاه درخواست فروش ملک را بدهد و مبلغ حاصل از فروش به نسبت سهم بین مالکان تقسیم می‌شود.

پس اگر هدفتان این است که به‌جای فروش خانه، سهم خودتان را مستقل کنید، اول باید قابلیت افراز ملک بررسی شود. اگر بفرمایید خانه چند متر است، چند نفر مالک هستند و سهم شما چند دانگ است، می‌شود دقیق‌تر گفت احتمال جدا شدن سهمتان وجود دارد یا نه.