پس‌ گرفتن پول واریزی با وعده دروغین کمک به خیریه

با سلام؛

بله، شماره کارت، رسیدهای واریز و چت‌ها برای شروع پیگیری کافی است و جعلی‌ بودن نام مانع شناسایی متهم نمی‌شود؛ اما نکته مهم این است که باید ثابت کنید که پول را به شرط رساندن به خیریه داده‌اید، نه به‌عنوان هدیه شخصی به دوست مجازی.

اگر شخص از همان ابتدا با هویت جعلی، معرفی خیریه غیرواقعی، تصاویر یا داستان ساختگی شما را فریب داده و پول گرفته باشد، موضوع می‌تواند کلاهبرداری محسوب شود. قانون، فریب‌دادن افراد با مؤسسه موهوم، امیدوارکردن به امور غیرواقعی یا استفاده از عنوان جعلی و بردن مال را از مصادیق کلاهبرداری دانسته و در صورت اثبات، مرتکب علاوه بر مجازات به رد اصل مال نیز محکوم می‌شود.

اما اگر خیریه یا موضوع کمک واقعی بوده و شخص پول را به‌عنوان واسطه دریافت کرده ولی بعداً آن را به مصرف شخصی رسانده باشد، عنوان «خیانت در امانت» نیز قابل بررسی است. بنابراین انتخاب عنوان شکایت باید براساس متن دقیق پیام‌ها انجام شود. صرف اینکه ارتباط از طریق اینستاگرام بوده، لزوماً به معنای کلاهبرداری رایانه‌ای نیست؛ ممکن است موضوع همان کلاهبرداری عادی با استفاده از فضای مجازی باشد.

قبل از اینکه صفحه یا پیام‌ها حذف شوند، این مدارک را نگهداری کنید. اسکرین‌شات کامل مکالمات همراه با تاریخ و نام کاربری؛ فیلم از صفحه چت و ورود به پروفایل، شماره تماس و تمام پیامک‌ها در صورت وجود و  رسید تمام واریزها و شماره کارت مقصد.

همچنین پیام‌هایی که در آن صریحاً گفته شده پول برای کدام خیریه یا چه اشخاصی مصرف می‌شود و هر تصویر، رسید جعلی یا معرفی‌نامه‌ای که برای جلب اعتماد ارسال کرده است.

سپس از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی شکایت ثبت کنید. اگر نام و کد ملی واقعی شخص را نمی‌دانید، شکایت می‌تواند علیه «شخص ناشناس دارنده یا استفاده‌کننده از حساب و صفحه» مطرح شود و شماره کارت، تلفن و شناسه صفحه در شکواییه درج گردد. مرجع قضایی می‌تواند از بانک درباره مشخصات صاحب کارت و گردش وجوه و از اپراتور درباره مالک سیم‌کارت استعلام کند و موضوع برای بررسی فنی به پلیس فتا ارجاع شود.

صاحب کارت الزاماً همان کلاهبردار نیست؛ ممکن است کارت متعلق به شخص واسطه باشد. بااین‌حال، کارت بانکی معمولاً نخستین مسیر شناسایی دریافت‌کننده و انتقال‌های بعدی پول است. اگر وصف کیفری اثبات نشود، همچنان امکان طرح دعوای حقوقی استرداد وجه علیه دریافت‌کننده یا شخصی که پول به نفع او منتقل شده وجود دارد.

شانس شما زمانی مناسب‌تر است که در پیام‌ها مشخص باشد مبلغ فقط برای کمک به خیریه و مصرف معین پرداخت شده و طرف مقابل هیچ مدرکی از تحویل آن ارائه نمی‌دهد. اگر پیام‌ها نشان دهد پول را بدون شرط به خود شخص هدیه داده‌اید، بازپس‌گیری دشوارتر می‌شود. چون حدود یک سال گذشته، اقدام را عقب نیندازید؛ در جرایم قابل گذشت، ماده ۱۰۶ قانون مجازات اسلامی برای شکایت، اصولاً مهلت یک‌ساله از تاریخ اطلاع از وقوع جرم پیش‌بینی کرده است.