طلاق به دلیل عسر و حرج و مطالبه پول‌های پرداخت‌ شده به همسر

وقت بخیر؛
در این پرونده مهم‌ترین نکته این است که موضوع را یک دعوای واحد نبینید؛ طلاق، نفقه، مهریه و بیش از یک میلیارد تومان وجوهی که به حساب زوج رفته، هرکدام مبنای اثبات و ریسک جداگانه دارند و اگر اظهارات زوجه در این پرونده‌ها با هم ناسازگار تنظیم شود، ممکن است زوج از همان تناقض‌ها علیه او استفاده کند. در نهایت بنده 5 موردی که فرمودین را در ادامه برایتان کامل روشن کرده ام.
در مورد پنج ماه اقامت در منزل پدری عرض کنم که صرف جدا زندگی کردن زوجه به معنی نشوز نیست؛ مخصوصاً اگر بتواند ثابت کند زوج عملاً او را از منزل رانده یا به پدرش گفته «ببرش» و پس از آن نیز نه نفقه داده و نه زمینه بازگشت امن را فراهم کرده است. با این حال بهتر است زوجه وضعیت را معلق رها نکند. اظهارنامه‌ای که ارسال می‌شود نباید حاوی جمله‌ای مثل «دیگر حاضر به زندگی با شما نیستم» باشد؛ بلکه باید روشن شود خروج از منزل ناشی از رفتار زوج و خوف از ادامه آن شرایط بوده و زوجه آمادگی دارد در صورت فراهم شدن مسکن امن و متناسب و انجام تکالیف قانونی زوج، وضعیت زندگی مشترک تعیین تکلیف شود. این نوع اظهارنامه برای مقابله با دعوای احتمالی تمکین و مطالبه نفقه بسیار مهم‌تر از یک اظهارنامه احساسی یا تهدیدآمیز است.
در خصوص عسر و حرج جنسی، بهتر است پرونده را روی «گرایش» یا تشخیص روانی‌ای که هنوز اثبات نشده بنا نکنید. آنچه برای دادگاه مهم است امتناع طولانی‌مدت از رابطه متعارف، اقرارهای زوج، آثار این وضعیت بر زندگی زوجه و استمرار شرایط غیرقابل تحمل است. پیام‌هایی که در آنها زوج صریحاً گفته تمایلی به رابطه ندارد، مراجعه به مشاور یا پزشک، اظهارات مطلعین از اختلافات و هر اقرار دیگری اهمیت دارد. پزشکی قانونی نمی‌تواند امروز ثابت کند طی یازده سال دقیقاً چند بار رابطه برقرار شده، اما دادگاه می‌تواند حسب ادعا و دلایل، زوج را برای بررسی اختلال جسمی یا روان‌پزشکی ارجاع دهد. امتناع زوج از معاینه هم ممکن است در کنار سایر قرائن مورد توجه قرار گیرد، ولی به تنهایی اثبات‌کننده عسر و حرج نیست.
بخش مالی پرونده به نظر من بسیار مهم است. واریزهای بانکی بیش از یک میلیارد تومان را نباید صرفاً با عنوان کلی «اموال مشترک» مطرح کرد؛ در حقوق ایران صرف زوجیت باعث شریک شدن زن در اموالی که به نام شوهر است نمی‌شود. باید مشخص شود هر دسته از واریزها بابت چه بوده است. اگر پیام یا مدرکی وجود دارد که زوج پذیرفته وجوه برای سرمایه‌گذاری، خرید مسکن یا نگهداری برای آینده مشترک دریافت شده، مبنای مطالبه بسیار قوی‌تر می‌شود. اصل واریز وجه از حساب زوجه مهم است، اما به تنهایی کافی نیست؛ زوج ممکن است ادعا کند پول بابت هزینه زندگی، هدیه یا تسویه حساب دیگری بوده است. بنابراین باید گردش حساب سه ساله را همراه پیام‌ها، مبلغ هر واریز و مقصد بعدی پول‌ها مرتب کنید. اگر با این پول مال مشخصی خریده شده نیز موضوع با مطالبه صرف وجه تفاوت می‌کند و باید همان معامله بررسی شود.
در حال حاضر به هیچ عنوان اقرارنامه، ابراء مهریه، بذل کلی حقوق مالی یا نوشته‌ای با عنوان «تسویه حساب کامل» در دفترخانه امضا نشود. اگر زوج آزادی یا طلاق را مشروط به بخشیدن همه حقوق کرده، قبل از هر امضا باید اثر دقیق سند مشخص شود؛ بعضی از این اسناد بعداً قابل برگشت نیستند.
از نظر ترتیب اقدامات، بهتر است اول مدارک مالی و دلایل مربوط به اخراج از منزل، عدم پرداخت نفقه و وضعیت زناشویی تثبیت شود؛ سپس مهریه و نفقه بدون وابسته کردن آنها به نتیجه طلاق پیگیری شوند و دعوای وجوه یک میلیاردی نیز با عنوان حقوقی صحیح و مستندات خودش مطرح شود. پرونده طلاق از جهت عسر و حرج باید بر مجموعه رفتار زوج بنا شود؛ یعنی امتناع طولانی از رابطه، وضعیت مالی، تهدید و فشار برای بخشش حقوق، اخراج از منزل و ترک حمایت مالی، نه فقط یک موضوع منفرد.
یک نکته تعیین‌کننده باقی مانده است: برای وجوه یک میلیاردی آیا پیام یا نوشته‌ای دارید که زوج در آن عباراتی مثل «پول را سرمایه‌گذاری می‌کنم»، «برای خرید خانه است»، «پول خودت نزد من است» یا وعده بازگرداندن آن را گفته باشد؟ اگر چنین مدارکی وجود داشته باشد، مسیر دعوای مالی بسیار متفاوت و قوی‌تر می‌شود.