اعتبار صلح حق انتفاع توسط وکیل به خودش
باسلام وادای احترام
درپاسخ مبسوطی که به دغدغه های من در کد 19895 داده بودید،چند نکته مطرح نموده بودید که میخواهم با پاسخگویی به رهنمود دقیق تری ازشما دست پیدا کنم:
1-فرموده بودید که درصلحنامه که به نام مادرم هست،حق انتفاع،مدت دار بوده یا وابسته به عمرمادرم بوده یا خیر؟
نه. مدتی قید نشده و شرط عمر مادرم هم ذکر نشده.
2-اینکه حق انتقال به غیر پیش بینی شده یا نه؟دقیقا عبارت داخل صلحنامه را می آورم:
"حق انتفاع با یکبار حق توکیل بغیر طبق شروط این صلحنامه خواهد بود ودر موارد بعدی این حق ساقط میگردد."
3-در صلحنامه دستی که خودم تنظیم کردم که "دربازه زمانی بعد فوت همسرم وقبل فوت مادرم "بوده، مصالح ومتصالح خودم هستم واسمی از همسرم دراین قسمت نیست.منتهی در بخش وجه ثمن،اشاره کردم که:"به ازای پرداخت تمام وجه مصالحه توسط همسرم(چکهای واریزی همسرم).سوالم من بابت درج نام وراث همسرم در ردیف خواهان ،بخاطر تردیدی بود که درتنظیم صلحنامه دستی بعددرگذشت همسرم،پیدا کرده بودم. پاینده وبرقرارباشید-باتجدید احترام-زاهدی فرد
پاسخ حقوقی ایران لگال:
سلام و تشکر
اول اینکه چون در صلحنامه بنیاد، مدت مشخص یا وابستگی حق انتفاع به عمر مادرتان ذکر نشده، فعلاً نمی‌شود گفت این حق با فوت مادرتان خودبه‌خود از بین رفته است. این موضوع به نفع شماست. با این حال عبارت «حق انتفاع با یکبار حق توکیل به غیر...» باید خیلی دقیق تفسیر شود؛ چون «توکیل به غیر» از نظر حقوقی الزاماً به معنی «انتقال خود حق انتفاع» نیست. توکیل یعنی اختیار دادن به شخص دیگر برای انجام عمل حقوقی، در حالی که انتقال یعنی خود حق به دیگری واگذار شود. بنابراین باید کل متن صلحنامه بنیاد دیده شود تا مشخص شود واقعاً حق انتقال داده شده یا صرفاً اختیار توکیل.
دوم اینکه با توضیحی که درباره صلحنامه دست‌نویس دادید، صرف پرداخت وجه توسط همسر مرحومتان باعث نمی‌شود وراث ایشان حتماً در ردیف خواهان‌ها قرار بگیرند. اگر در صلحنامه بعدی، متصالح خود شما هستید و این سند هم بعد از فوت همسرتان تنظیم شده، اصل حق مورد ادعای ناشی از آن صلحنامه متعلق به شماست، نه به وراث همسرتان. پرداخت وجه توسط همسر ممکن است از جهت مالی برای ترکه ایشان اهمیت داشته باشد، اما به تنهایی وراث را شریک در حق انتفاع نمی‌کند.
اما الان مهم‌ترین ایراد پرونده جای دیگری است شما هم از طرف مادرتان به عنوان مصالح امضا کرده‌اید و هم خودتان متصالح بوده‌اید. بنابراین باید دقیق بررسی شود وکالت‌نامه مادرتان به شما اجازه صلح و انتقال حق انتفاع به خودتان را می‌داده یا خیر. اگر اختیار صلح، انتقال به خود، معامله با خود یا عبارتی با همین مضمون در وکالت‌نامه وجود نداشته باشد، طرف مقابل احتمالاً دقیقاً از همین قسمت به اعتبار صلحنامه ایراد خواهد گرفت و امضای سه شاهد به تنهایی این کمبود اختیار را جبران نمی‌کند.
در نتیجه با اطلاعات جدید، هنوز پیشنهاد من این است که منتظر طرح دعوای خواهر و برادرها نمانید؛ ولی قبل از ثبت دادخواست جدید، سه سند باید کنار هم بررسی شود: صلحنامه بنیاد، وکالت‌نامه رسمی مادرتان و صلحنامه دست‌نویس شما. اگر از مجموع آنها اختیار انتقال حق انتفاع به خودتان قابل اثبات باشد، می‌شود دادخواست را بر همان مبنا تنظیم کرد. اگر چنین اختیاری در وکالت‌نامه نباشد، عنوان و مسیر دعوا باید تغییر کند.