تأثیر اخراج از آموزشوپرورش بر استخدام هیئت علمی دانشگاه
من در آموزش و پروزش دبیر هستم، هیئت علمی در یکی از دانشگاههای وزارت علوم قبول شدم، الان درخواست استعفا دادم، در صورتی که با استعفا موافقت نشود و من غیبت کنم و سپس در تخلفات اداری حکم اخراج صادر شود، آیا از نظر اداری و حقوقی برای استخدام در دانشگاه به عنوان هیئت علمی ممانعتی ایجاد میشود؟
پاسخ حقوقی ایران لگال:
وقت بخیر؛
این مسیر ریسک جدی دارد؛ چون اگر عمداً غیبت کنید تا آموزشوپرورش شما را اخراج کند، سابقه «اخراج انضباطی» در پرونده استخدامیتان ثبت میشود و دانشگاه در فرایند جذب هیئت علمی ممکن است از سابقه خدمت قبلی شما مطلع شود. اما از نظر قانونی باید بین «اخراج از دستگاه متبوع» و «انفصال دائم از خدمات دولتی» تفاوت گذاشت؛ این دو اثر یکسانی روی استخدام آینده ندارند.
اگر حکم نهایی شما صرفاً «اخراج از دستگاه متبوع» یعنی آموزشوپرورش باشد، قانون مدیریت خدمات کشوری میگوید فرد اخراجشده حق استخدام مجدد در همان دستگاه اجرایی را ندارد؛ ممنوعیت استخدام در تمام دستگاههای دولتی را برای این حالت مقرر نکرده است. در مقابل، کسی که به «انفصال» محکوم شده، در مدت انفصال حق استخدام یا اشتغال در دستگاههای اجرایی را ندارد. این تفاوت در تبصرههای ماده ۴۸ قانون مدیریت خدمات کشوری صریح آمده است.
در خود قانون رسیدگی به تخلفات اداری هم «اخراج از دستگاه متبوع» و «انفصال دائم از خدمات دولتی» دو مجازات جداگانه هستند. بنابراین اگر رأی دقیقاً اخراج از آموزشوپرورش باشد، از نظر عنوان مجازات، معادل محرومیت دائمی از استخدام دولتی نیست.
با این حال، این به معنی بیخطر بودن این راه نیست. طبق ماده ۱۷ قانون رسیدگی به تخلفات اداری، بیش از دو ماه غیبت غیرموجه متوالی یا چهار ماه متناوب در سال میتواند منجر به اخراج از دستگاه شود. همچنین احکام مربوط به اخراج کارکنان در سوابق اداری ثبت و به سازمان اداری و استخدامی اعلام میشوند؛ بنابراین نباید تصور کنید با اخراج، سابقه آموزشوپرورش کاملاً بسته و از دید دانشگاه خارج میشود.
از طرف دانشگاه هم مرحله جذب هیئت علمی فقط بررسی مدرک علمی نیست. شرایط عمومی جذب شامل تأیید صلاحیت عمومی توسط هیئت اجرایی جذب دانشگاه و هیئت مرکزی جذب وزارت علوم است و در شرایط اعلامشده جذب نیز «عدم محکومیت به محرومیت از استخدام دولتی» جزء شرایط عمومی است. اخراج از آموزشوپرورش لزوماً همان «محرومیت از استخدام دولتی» نیست، بنابراین من مستندی پیدا نکردم که بگوید صرف این اخراج، بهصورت خودکار شما را از عضویت هیئت علمی وزارت علوم محروم میکند. ولی سابقه اینکه برای خروج از دستگاه قبلی عمداً غیبت کردهاید ممکن است در بررسی صلاحیت عمومی و مراحل اداری جذب برایتان مسئله ایجاد کند.
نکته مهمتر این است که تا وقتی استعفای شما پذیرفته نشده یا حکم قطعی دیگری رابطه استخدامی شما را با آموزشوپرورش قطع نکرده، همچنان کارمند آن دستگاه محسوب میشوید. بنابراین اینکه غیبت را شروع کنید و همزمان انتظار داشته باشید دانشگاه بدون تعیین تکلیف رابطه استخدامی قبلی حکم هیئت علمی صادر کند، مسیر مطمئنی نیست.
اگر جای شما بودم قبل از رفتن به سمت غیبت و اخراج، ابتدا از دانشگاهی که در آن هیئت علمی قبول شدهاید یک نامه یا اعلام کتبی درباره قبولی و مهلت شروع به کار میگرفتم و با همان مدرک دوباره درخواست استعفا و تسریع در رسیدگی را از آموزشوپرورش پیگیری میکردم. اگر استعفا را رد کردند، آن وقت خودِ تصمیم رد استعفا و علت آن باید بررسی شود؛ ممکن است مسیر اداری یا حتی اعتراض در دیوان عدالت اداری بسیار کمریسکتر از ساختن یک سابقه اخراج باشد.
اگر متن پاسخ آموزشوپرورش به درخواست استعفایتان را دارید، مخصوصاً اگر نوشتهاند «موافقت نمیشود» و علتش را ذکر کردهاند، همان متن را بفرستید. همچنین بگویید استخدام هیئت علمی شما «پیمانی» است یا هنوز فقط نتیجه نهایی جذب اعلام شده؛ با این دو مورد میشود دقیقتر گفت آیا واقعاً لازم است سراغ استعفا بروید یا راه انتقال/قطع رابطه دیگری برایتان وجود دارد.
