راهکار برای عدم تمکین زن به دلیل استفاده از حق حبس

با سلام.

تا زمانی که حق حبس همسرتان قانونی باقی است، اصرار یا اقدام خودسرانه برای وادارکردن او به رابطه می‌تواند برای شما دردسر حقوقی و حتی کیفری ایجاد کند و دادخواست تمکین نیز احتمالاً رد می‌شود؛ اما اگر وضعیت مهریه و شرایط حق حبس درست تعیین تکلیف شود، به شکلی که در ادامه عرض می نمایم، مسیر قانونی مشخصی دارید.

اگر منظورتان از نامزدی این است که عقد دائم کرده‌اید، همسرتان در صورتی حق حبس دارد که مهریه او حال باشد و پیش از دریافت آن با اختیار خود تمکین نکرده باشد. پرداخت پیش‌قسط مهریه یا قسط‌بندی آن، حق حبس را از بین نمی‌برد و مطابق رویه فعلی، این حق اصولاً تا پرداخت کامل مهریه حال باقی می‌ماند. پرداخت نفقه نیز تأثیری در سقوط حق حبس ندارد.

اگر همسرتان پیش از این با رضایت خود تمکین خاص کرده یا در سند رسمی از حق حبس صرف‌نظر کرده باشد، دیگر نمی‌تواند به این حق استناد کند؛ ولی صرف رفت‌وآمد، خلوت‌کردن یا شروع ظاهری زندگی مشترک لزوماً برای اثبات سقوط حق حبس کافی نیست و باید دلیل قابل ارائه داشته باشید.

برای گرفتن حکم تمکین ابتدا باید حق حبس او از بین رفته باشد؛ یعنی مهریه حال را کامل پرداخت کنید، ثابت کنید قبلاً تمکین اختیاری انجام شده یا با همسرتان درباره اسقاط حق حبس به توافق رسمی برسید. پس از آن باید مسکن مستقل و متناسب همراه با وسایل ضروری زندگی فراهم کنید، اظهارنامه رسمی برای شروع زندگی مشترک بفرستید و در صورت خودداری بدون دلیل موجه، دادخواست الزام به تمکین در دادگاه خانواده ثبت کنید.

اگر اکنون با وجود پذیرش حق حبس دادخواست تمکین بدهید، پرداخت پیش‌قسط مهریه برای محکوم‌کردن همسرتان کافی نیست و احتمال رد دعوا وجود دارد. متن سند ازدواج، حال یا عندالاستطاعه بودن مهریه و رأی تقسیط باید پیش از اقدام بررسی شود.

عدم تمکین جرم نیست و همسرتان به‌دلیل آن زندانی یا جریمه نمی‌شود. حتی پس از صدور حکم تمکین نیز امکان اجبار فیزیکی یا وادارکردن او به رابطه زناشویی وجود ندارد. اثر حکم این است که اگر بدون عذر قانونی همچنان تمکین نکند، ممکن است ناشزه شناخته شود و نفقه آینده به او تعلق نگیرد؛ اما مهریه‌اش از بین نمی‌رود.

بنابراین در وضعیت فعلی، اقدام درست مراجعه فوری برای شکایت کیفری نیست. ابتدا باید مشخص شود حق حبس واقعاً برقرار است یا نه. اگر برقرار باشد، راه عملی شما پرداخت کامل مهریه حال یا رسیدن به توافق رسمی با همسرتان است؛ در غیر این صورت دادخواست تمکین نتیجه مؤثری نخواهد داشت.