مطالبه هزینه اضافی سفر و شکایت از برگزارکننده بدون مجوز
سلام وقتتون بخیر ما یک هیئت دخترانه داشتیم قرار بود رئیس هیئت مارو ببرن مشهد یه ماشین بچه ها با خانواده هاشون یه ماشین هم فقط دخترای تنها، به ما گفتن هزینه اش۵ میلیون میشه ما رفتیم سوئیت و غذاهاشون واقعا افتضاح بود من از صاحب کاروان شنیدم که نرخشون۴.۳۰۰ بوده این اضافه گرفته گذاشته جیب خودش ۶۰ میلیون رو و میگه حق الزحمه من هست زحمتی نکشیده چون نه با ما اومده نه چیزی و اینکه ما مجوز لازم نداشتیم کلا خانواده بودیم الان میخوایم پولمون رو پس بگیریم ایا میتونیم؟ و اینکه اگه نداد میشه بریم دم درشون یا محل کارش یا این جرمه؟
پاسخ حقوقی ایران لگال:
با سلام؛
اگر دسته‌جمعی مقابل خانه یا محل کار او بروید و مشاجره، فیلم‌برداری یا ایجاد ازدحام پیش بیاید، ممکن است مطالبه پول به پرونده مزاحمت، توهین یا تهدید علیه خودتان تبدیل شود. اما یک تفاوت مهم مشخص می‌کند واقعاً حق پس‌گرفتن مابه‌التفاوت را دارید یا نه.
اگر از ابتدا اعلام شده بود هزینه کامل سفر برای هر نفر پنج میلیون تومان است، صرف اینکه کاروان اصلی مبلغ چهار میلیون و سیصد هزار تومان گرفته، الزاماً شما را مستحق دریافت مابه‌التفاوت نمی‌کند. برگزارکننده می‌تواند بابت هماهنگی و مسئولیت سفر حق‌الزحمه یا سود بگیرد؛ حتی اگر خودش همراه شما نیامده باشد.
اما اگر گفته بود فقط هزینه واقعی ماشین، سوئیت و غذا را از شما می‌گیرد و درباره حق‌الزحمه چیزی نگفته، می‌توانید مطالبه صورتحساب و استرداد مبلغ اضافه را مطرح کنید. اگر پول‌ها به امانت برای پرداخت مخارج واقعی جمع شده و باقیمانده بدون اجازه برداشته شده باشد، موضوع جدی‌تر است.
نامناسب‌بودن غذا و سوئیت نیز زمانی برای مطالبه خسارت یا کاهش مبلغ مؤثر است که خدمات مشخصی مانند نوع اقامتگاه، تعداد وعده‌ها یا کیفیت معینی وعده داده شده باشد. پیام‌های گروه، تبلیغات، رسیدهای واریز، تصاویر محل، شهادت مسافران و فاکتور یا اظهارات صاحب کاروان را نگه دارید. صرف اینکه خدمات از نظر شما نامطلوب بوده، بدون مدرک کافی نیست.
مجوزنداشتن مسافران مشکلی ایجاد نمی‌کند؛ اما اگر رئیس هیئت عملاً با دریافت پول برای دیگران تور یا کاروان برگزار کرده باشد، موضوع مجوز فعالیت او قابل بررسی است. می‌توانید تخلف احتمالی را به اداره‌کل میراث فرهنگی و گردشگری استان گزارش دهید. اگر این برنامه فقط یک سفر خصوصی و خانوادگی بوده، ممکن است فعالیت حرفه‌ای گردشگری تشخیص داده نشود، ولی حق مطالبه وجه همچنان قابل پیگیری است.
ابتدا دو نفر به نمایندگی از مسافران، به‌صورت مکتوب از او بخواهند ظرف سه روز ریز هزینه خودرو، اقامت، غذا و میزان حق‌الزحمه خود را ارائه و مبالغ اضافه را بازگرداند. اگر پاسخ نداد، اظهارنامه رسمی ارسال کنید و سپس هر شخص به میزان مبلغی که پرداخت کرده، یا چند نفر به‌صورت مشترک، دادخواست مطالبه وجه و خسارت بدهند.
پیشنهاد نمی‌کنم دسته‌جمعی به خانه یا محل کارش بروید. مراجعه آرام یک یا دو نماینده با هماهنگی قبلی جرم نیست، اما تجمع، فریاد، بستن مسیر، تهدید، توهین یا ورود بدون اجازه به منزل می‌تواند علیه شما استفاده شود. مطالبه را کتبی انجام دهید تا هم مدرک داشته باشید و هم امکان ایجاد پرونده متقابل از بین برود.
صرف دریافت ۷۰۰ هزار تومان اضافه از هر نفر نیز خودبه‌خود کلاهبرداری محسوب نمی‌شود. برای شکایت کیفری باید فریب از ابتدا، ادعای خلاف واقع یا استفاده از مدارک و صورتحساب جعلی اثبات شود؛ در غیر این صورت، موضوع بیشتر یک اختلاف مالی و قراردادی است.