اقدام روی چک بعد از پرداخت وجه و جلوگیری از وصول

 وقت بخیر؛

اگر این ابلاغیه را رها کنید، ممکن است اجرای دو چک ادامه پیدا کند و حتی حساب یا اموال شما درگیر شود؛ راهکار این است که اگر واقعاً مبلغ همان چک‌ها را قبلاً به حساب خود دارنده واریز کرده‌اید و رسید بانکی دارید، دفاع بسیار مهمی دارید و نباید یک بدهی را دوباره پرداخت کنید.

چک دیجیتال از نظر قانون، اصولاً تابع مقررات چک است؛ بنابراین اینکه مدتی به‌دلیل اختلال بانکی در سامانه دیده نمی‌شده، به‌تنهایی چک را باطل نمی‌کند. چیزی که برای شما تعیین‌کننده است اثبات پرداخت وجه همان چک‌هاست. قانون صدور چک نیز مقررات چک را نسبت به چک‌های الکترونیکی قابل اعمال دانسته است.

اگر چیزی که در ثنا آمده «اجراییه چک» موضوع ماده ۲۳ باشد، فقط اعتراض شفاهی کافی نیست. باید سریعاً با رسیدهای بانکی، قرارداد خرید موتور و مشخصات چک‌ها دعوای اثبات پرداخت و برائت ذمه و حسب مورد ابطال یا اصلاح اجراییه را مطرح کنید و همزمان توقف عملیات اجرایی را بخواهید. در رویه قضایی نیز پذیرفته شده اگر دارنده بابت مبلغی که قبلاً پرداخت شده اجراییه گرفته باشد، صادرکننده می‌تواند نسبت به همان مبلغ ابطال یا توقف عملیات اجرایی را درخواست کند.

این قسمت را جدی بگیرید. در اجراییه ماده ۲۳، صادرکننده از تاریخ ابلاغ فقط ۱۰ روز فرصت دارد که بدهی را بپردازد، با دارنده توافق کند یا مالی معرفی کند؛ بعد از آن اجرای احکام می‌تواند بر اساس قانون محکومیت‌های مالی اقدام کند. پس منتظر نمانید طرف مقابل خودش توضیح بدهد که پول را قبلاً گرفته است.

اگر علاوه بر اجراییه، علیه شما شکایت کیفری چک بلامحل هم مطرح کرده باشد، وضعیت حتی به نفع شما می‌تواند روشن‌تر باشد. ماده ۹ قانون صدور چک می‌گوید اگر صادرکننده قبل از تاریخ شکایت کیفری، وجه چک را نقداً به دارنده پرداخت کرده باشد، قابل تعقیب کیفری نیست. بنابراین تاریخ واریزهای شما و تاریخ ثبت شکایت بسیار مهم است.

اما باید بتوانید ارتباط واریزها با همین دو چک را نشان دهید. اگر مثلاً چک ۳۰ میلیون بوده و همان روز ۳۰ میلیون به حساب همان شخص واریز کرده‌اید، قرارداد موتور و پیام‌های طرفین هم وجود دارد، دفاع قوی‌تر است. اگر مبالغ متفاوت یا چند معامله بین شما بوده، طرف مقابل ممکن است ادعا کند آن واریزها بابت بدهی دیگری بوده است.

همین امروز از ثنا ببینید عنوان برگه‌ای که آمده دقیقاً «اجراییه»، «دادنامه» یا «احضاریه کیفری» است. رسید تمام واریزها، قرارداد خرید موتور، پیام‌هایی که درباره پرداخت‌ها دارید و مشخصات ده فقره چک را کنار هم بگذارید. اگر «دادنامه» صادر شده و برای شما حق تجدیدنظر نوشته، مهلت اعتراض آن را هم از دست ندهید.

با توضیحی که داده‌اید، اگر بتوانید ثابت کنید وجه این دو چک قبل از اقدام طرف مقابل واقعاً به حساب خودش پرداخت شده، صرف اینکه چک‌ها دوباره در سامانه ظاهر شده‌اند باعث نمی‌شود او حق داشته باشد همان پول را برای بار دوم از شما وصول کند.