نحوه تقسیم پول فروش زمین پس از ساخت توسط همسر

وقت بخیر؛

اگر همسرتان بدون قرارداد ساخت را شروع کند، ممکن است هنگام فروش شما به استناد سند نصف پول را بخواهید و او هم تمام هزینه‌های ساخت را مطالبه کند؛ اختلافی که حتی می‌تواند فروش ملک را متوقف کند. اما با تفکیک ارزش زمین، هزینه ساخت و سود خالص، سهم هر دو قابل محاسبه است.

صرف اینکه زمین نصف به نام شماست، به این معنا نیست که حتماً نصف کل پول فروش پس از ساخت، بدون کسر هزینه‌ها به شما می‌رسد. از طرف دیگر، پرداخت هزینه ساخت توسط همسرتان نیز خودبه‌خود مالکیت شما بر نصف زمین را از بین نمی‌برد.

روش منصفانه این است که پیش از شروع ساخت، ارزش روز زمین توسط کارشناس یا دو بنگاه معتبر مشخص شود. سپس تمام هزینه‌های ساخت شامل پروانه، مصالح، دستمزد، انشعابات، عوارض، مالیات و کمیسیون فروش با فاکتور ثبت شود.

برای مثال اگر ارزش زمین قبل از ساخت ۱۰ میلیارد تومان، هزینه ساخت ۶ میلیارد و مبلغ خالص فروش ۲۰ میلیارد تومان باشد، سود خالص پروژه ۴ میلیارد تومان است. اگر توافق کنید سود به‌طور مساوی تقسیم شود، سهم شما ۵ میلیارد بابت نصف زمین به‌علاوه ۲ میلیارد بابت نصف سود است؛ یعنی مجموعاً ۷ میلیارد تومان. همسرتان نیز ۵ میلیارد بابت نصف زمین، ۶ میلیارد بابت بازگشت هزینه ساخت و ۲ میلیارد بابت نصف سود دریافت می‌کند.

در این نمونه، سهم شما از کل پول فروش ۳۵ درصد می‌شود، نه ۵۰ درصد. البته این درصد ثابت نیست و با تغییر ارزش زمین، هزینه ساخت و قیمت فروش تغییر می‌کند.

روش دیگر، تقسیم براساس میزان آورده است. در همان مثال، آورده شما ۵ میلیارد و آورده همسرتان ۱۱ میلیارد است؛ بنابراین سهم سرمایه‌ای شما حدود ۳۱٫۲۵ درصد و سهم همسرتان حدود ۶۸٫۷۵ درصد خواهد بود. اینکه سود مساوی تقسیم شود یا متناسب با آورده، کاملاً به توافق شما بستگی دارد و قانون درصد ثابتی تعیین نکرده است.

پیش از ساخت، یک قرارداد مکتوب تنظیم کنید و در آن ارزش اولیه زمین، هزینه‌های قابل قبول، نحوه ارائه فاکتورها، سهم هرکدام از سود و زیان، مسئول افزایش هزینه‌ها، زمان فروش و سهم هرکس از واحدهای ساخته‌شده یا پول فروش را بنویسید. همچنین مشخص کنید همسرتان فقط هزینه ساخت را پس می‌گیرد یا بابت مدیریت و تأمین سرمایه نیز سهم بیشتری از سود دارد.

اگر ساخت شروع شده، باز هم دیر نشده است؛ همین حالا ارزش زمین در تاریخ شروع پروژه را کارشناسی و هزینه‌های انجام‌شده را صورت‌جلسه کنید. بدون چنین توافقی، سند نصف‌نصف باقی می‌ماند ولی همسرتان می‌تواند هزینه‌هایی را که پرداخت کرده مطالبه کند و تعیین سهم نهایی به اختلاف و کارشناسی کشیده شود.