کد سؤال: ۱۷۰۹۱

اعتبار هبه ملک پس از صلح قبلی به فرزندان

سلام، بنده چند سال قبل تنها دارایی خود، یک منزل مسکونی دوطبقه فاقد سند، را به دو پسر صغیر خود صلح کردم، ولی دو سال قبل به دنبال فشارهای همسرم، سه دانگ همان خانه ی صلح شده را به اجبار به همسرم هبه کردم؛ حال سوال این است که آیا هبه ی ملکی که از من نبوده وجاهت قانونی دارد؟ و آیا می توان از هبه بدون دردسر رجوع کرد؟

پاسخ حقوقی ایران لگال:

وقت بخیر

اگر صلحی که چند سال قبل به نفع دو فرزندتان انجام داده‌اید صحیح و قطعی بوده و مالکیت همان زمان به آنها منتقل شده باشد، از آن تاریخ دیگر مالک آن قسمت از خانه نبوده‌اید. ماده ۷۹۷ قانون مدنی نیز صراحت دارد که واهب باید مالک مالی باشد که هبه می‌کند. بنابراین هبه سه‌دانگ مالِ متعلق به فرزندانتان به همسرتان، اگر از طرف خودتان و به عنوان مالک انجام شده باشد، اصولاً نسبت به مال غیر نافذ نیست مگر اینکه مالک قانونی آن را تنفیذ کند. مقررات معامله فضولی نیز معامله مال دیگری بدون ولایت، وصایت یا وکالت را غیرنافذ می‌داند.

پس در این فرض، موضوع اصلی شما اساساً «رجوع از هبه» نیست؛ بلکه می‌توانید به عدم نفوذ هبه به علت نداشتن مالکیت در زمان هبه استناد کنید. البته باید صلح‌نامه قبلی بررسی شود تا معلوم شود واقعاً مالکیت را به فرزندان منتقل کرده‌اید یا صرفاً وعده‌ای برای انتقال در آینده بوده است. صلح اصولاً عقد لازم است و جز در موارد قانونی یا توافق طرفین به‌سادگی قابل برهم‌زدن نیست.

اگر به هر دلیلی مشخص شود صلح قبلی مؤثر نبوده و هنگام هبه هنوز خودتان مالک بوده‌اید، باز هم هبه به همسر اصولاً در صورت باقی بودن عین قابل رجوع است؛ زیرا همسر جزء موارد ممنوعیت رجوع در ماده ۸۰۳ نیست. اما اگر هبه معوض بوده و عوض آن پرداخت شده، ملک از مالکیت همسرتان خارج شده یا متعلق حق شخص دیگری مانند رهن قرار گرفته، یا در عین مال تغییر قانونی مؤثری ایجاد شده باشد، امکان رجوع ممکن است از بین برود.

همچنین هبه برای تحقق نیاز به قبول و قبض دارد. اگر صرفاً نوشته‌ای تنظیم شده ولی ملک عملاً در اختیار همسرتان قرار نگرفته باشد، این موضوع نیز باید بررسی شود.

در مورد اینکه گفته‌اید «به اجبار» هبه کرده‌اید نیز اگر منظور اکراه حقوقی قابل اثبات مانند تهدید جدی بوده باشد، قانون معامله اکراهی را غیرنافذ می‌داند؛ اما صرف فشار خانوادگی، اصرار یا مشاجره لزوماً برای اثبات اکراه کافی نیست.

بنابراین قبل از اقدام، متن صلح‌نامه فرزندانتان و هبه‌نامه همسرتان باید کنار هم دیده شود. اگر صلح اول انتقال قطعی مالکیت بوده، مسیر مناسب شما بیشتر اعتراض به اعتبار هبه بعدی است تا رجوع ساده از هبه.

تاریخ آخرین پاسخ: ۲۷ مرداد ۱۴۰۵

سوالات اخیر

کد سؤال: ۲۱۰۰۹

اعتراض به رای قطعی هیات رسیدگی به تخلفات اداری کارمندان

من از محل کارم یک رای قطعی از طرف هیات رسیدگی به تخلفات اداری کارمندان دریافت کرده ام و برای اعتراض باید به دیوان عدالت اداری شکایت کنم. در سامانه از چه بخشی باید اقدام کنم؟ بخش دادخواست بدوی دیوان عدالت اداری یا بخش تجد...

۱۷ ساعت پیش مشاهده پاسخ
کد سؤال: ۲۰۹۹۴

شرایط عفو و آزادی زودتر از موعد محکوم مواد مخدر از زندان

من همسرم یکسال برای مواد حکم داشت ۲ماه کشیده ۲هفته پیش برای افع نامه بهش دادن واسمشو خوندن امروز هم بهش شلاق زدن یعنی میخان ازادش کنن اخه توی زندان گفته بودن که اونایی که زیر یکسال هستن میخان ازاد کنن

۱ روز پیش مشاهده پاسخ
کد سؤال: ۲۱۰۰۸

تخلفات صورت گرفته در شرکا تعاونی

عضو سهامداریکه فوت شده و بدون تعیین عضویت و شفاف سازی از سهام وی توسط مدیریت شرکت، اقداماتی صورت گرفته از طرف دیگر اعضا حقوق آنها را بخطر انداخته من جمله واگذاری سهام خود به دیگر افرادیکه تایید عضویت آنها قبل از انتقال س...

۲۱ ساعت پیش مشاهده پاسخ
کد سؤال: ۲۱۰۰۷

مطالبه خسارت تأخیر تحویل خودرو و الزام سایپا به اجرای تعهدات قراردادی

سلام بنده یک خودروازسایپا خریدم ودرقراردادهای ما همه بندهای سودتاخیرتحویل خودرووغیره ذکرشده ولی متاسفانه شرکت سایپاازتمامی این حق وحقوق من سرباززده من به بازرسی شکایت کردم ولی درجواب من شرکت سایپاچنین میگوید مشتري گرامي...

۲۱ ساعت پیش مشاهده پاسخ
کد سؤال: ۲۱۰۰۶

درخواست استمهال و توقف اجرای حکم پس از ثبت اعاده دادرسی

سلام من پرونده ام تواجرااحکام هست درخواست اعاده دادرسی فرستادم لایحه دیروز دیوان ثبت شد خودم میتونم لایحه بنویسم برای اجرای احکام مدارک ضمیمه کنم تقاضای استمهال کنم من پرونده ام تواجرا احکام هستش محکوم شدم درمورد همین پر...

۲۱ ساعت پیش مشاهده پاسخ
کد سؤال: ۲۰۹۲۸

شرایط دریافت مستمری بنیاد شهید توسط فرزند یا برادر معلول شهید

سلام وقت بخیر می خواستم بدانم حقوق بنیاد شهید بعد از فوت پدر و مادر شهید به فرزند پسر که حقوقی جایی ندارد و مریض هست و فعلا به دستور پزشک خانه نشین هست وامکان سر کار رفتن رو ندارد بهشون تعلق می گیرد

۲۱ ساعت پیش مشاهده پاسخ
پیمایش به بالا
مشاوره حقوقی فوری با وکیل (رایگان تا پایان آبان)