عدم تمایل به تمدید قرارداد اجاره توسط موجر
درود.
اینجانب ملک مسکونی خود را در شهریور 1404 طی یک قرارداد (دستی) با امضای دو شاهد و به مدت یکسال شمسی به مستاجر واگذار نمودم.
مستاجر ساکن به استناد مصوبه اخیر، خواهان تمدید قرارداد با افزایش 25% درصدی است و این موضوع را در پیام رسان واتساپ به اینجانب اطلاع رسانی نموده است.
درحالی که اینجانب طبق برنامه ریزی قبلی، کلا قصد اجاره دادن ملک را ندارم.
در یکی از بندهای مصوبه مذکور، آمده است:
"در صورتیکه مالک صرفا دارای همین یک واحد مسکونی در همان شهر موردنظر باشد و نیاز به سکونت وی در آن ملک به تایید مراجع قضایی (شورای حل اختلاف) رسیده باشد."
این ملک تنها ملک اینجانب بوده و به دلیل نزدیکی به محل کار، قصد دارم در ملک شخصی سکونت نمایم و امکان اجاره ملک دیگری ندارم.
اثبات نیاز شخصی به مرجع قضایی چطور باید صورت پذیرد؟
چه مدارک یا مستنداتی باید ارایه نمایم؟ چه زمانی باید اقدام نمایم؟
پاسخ حقوقی ایران لگال:
وقت بخیر؛
اگر واقعاً این ملک تنها واحد مسکونی شما در همان شهر است و برای سکونت شخصی خودتان به آن نیاز دارید، میتوانید از استثنای نیاز شخصی مالک استفاده کنید. نکته مهم این است که صرف اینکه به مستأجر پیام بدهید «خودم میخواهم ساکن شوم» کافی نیست؛ باید نیاز شما توسط مرجع رسیدگی احراز شود.
برای اثبات نیاز شخصی، این مدارک کمککننده است مثلا استعلام یا مدارکی که نشان دهد در همان شهر ملک مسکونی دیگری ندارید، مدارک محل کار و نزدیکی ملک به محل کار، مدارک محل سکونت فعلی شما و اینکه آن محل موقت، اجارهای، نامناسب یا غیرقابل ادامه است، اجارهنامه فعلی خودتان اگر مستأجر هستید، مدارک خانوادگی و سکونتی، قبوض و هر دلیلی که نشان دهد قصد شما واقعی است و صرفاً برای افزایش اجاره یا تخلیه صوری نیست.
اگر مستأجر حاضر به تخلیه نشود، بهتر است قبل از پایان قرارداد یا هم زمان با پایان مدت، ابتدا اظهارنامه رسمی بفرستید و اعلام کنید که به علت نیاز شخصی، نداشتن ملک دیگر در همان شهر و قصد سکونت در ملک، با تمدید قرارداد موافق نیستید و از مستأجر بخواهید در پایان مدت ملک را تخلیه کند.
اگر تخلیه نکرد، باید دادخواست تخلیه به استناد پایان مدت قرارداد و احراز نیاز شخصی مالک را مطرح کنید. با توجه به قانون جدید شوراهای حل اختلاف، دعاوی مربوط به تخلیه عین مستأجره، جز موارد سرقفلی و حق کسب و پیشه، در صلاحیت دادگاه صلح است و شورا اصولاً نقش صلح و سازش دارد.
در دادخواست و جلسه رسیدگی، تأکید کنید که موضوع شما افزایش اجاره نیست، بلکه قصد اجاره دادن ملک را ندارید و تنها ملک مسکونی شما در همان شهر است و به دلیل نزدیکی به محل کار و نبود امکان اجاره محل دیگر، نیاز واقعی به سکونت در ملک دارید.
متن دادخواست تحویل عین مستاجره میتواند این باشد «صدور حکم تخلیه عین مستأجره به علت انقضای مدت قرارداد و عدم شمول تمدید خودکار به دلیل نیاز شخصی مالک به سکونت در تنها واحد مسکونی خود در شهر موردنظر.»
بنابراین اقدام درست این است که مدارک مالکیت و نیاز شخصی را آماده کنید، قبل از سررسید اظهارنامه بدهید، از هرگونه پیام درباره افزایش اجاره خودداری کنید و اگر مستأجر تخلیه نکرد، دادخواست تخلیه با محور «احراز نیاز شخصی» ثبت کنید. هرچه مدارک شما نشان دهد واقعاً ملک دیگری ندارید و قصد سکونت واقعی دارید، احتمال پذیرش دفاع شما بشتر میشود.