ابطال انتقال ملک ارثی غصب شده و فروش به غیر
باسلام
پدر بزرگ بنده (پدرمادرم) در یکی از روستاهای استان مرکزی از توابع شهرستان تفرش زمین زراعی و ملک مسکونی قدیمی داشته است و پس از فوت ایشان و مادر بزرگم ملک ها همان طور بلا تکلیف و بدون تقسیم ارث بین ۳ خواهر مانده است تا کنون و از طرفی این املاک توسط شخص دیگر با مدرک جعلی از طرف ۳ خواهر فروخته شده است به یکی از اهالی روستا که کشت زرع و استفاده میکند
حال از آنجایی که این ۳ خواهر هیچ مدرکی و سندی به جز شهود محلی روستاییان مبنی بر مالکیت ملک ندارند، چگونه و با چه اقداماتی می‌توانند به املاک پدری خود مالک شوند و به نتیجه برسند ؟؟؟
با تشکر 🙏🏻
پاسخ حقوقی ایران لگال:
درود فراوان؛
در موضوعی که مطرح کرده‌اید، اولین نکته این است که نداشتن سند رسمی یا قولنامه به این معنا نیست که وراث هیچ راهی برای اثبات مالکیت ندارند. در املاک قدیمی روستایی، مخصوصاً املاکی که سال‌ها بین خانواده‌ها به صورت سنتی باقی مانده، شهادت شهود محلی، سابقه تصرف، مدارک مالیاتی، مدارک کشاورزی، گواهی‌های محلی و سایر قرائن می‌تواند در کنار هم برای اثبات حق مالکیت مورد استفاده قرار گیرد اما فردی که اقدام به فروش کرده است حتما اسنادی برای مالکیت یا وکالت از سوی این خواهر جعل کرده است که در ادامه راهکار برای ابطال آن را خدمتتان عرض می کنم.
با توجه به اینکه گفته‌اید شخص دیگری با مدرک جعلی از طرف سه خواهر اقدام به فروش ملک کرده است، موضوع فقط اثبات مالکیت نیست؛ بلکه باید هم زمان اصالت اسناد و نحوه انتقال ملک نیز بررسی شود. نکته مهم این است که مالکیت این 3 خواهر به نحوی احراز شده بوده که فروشنده جاعل امضای آن ها را جعل کرده است و در واقع مالکیت واقعی این 3 خواهر مورد تعارض نیست.
اگر امضای سه خواهر جعل شده یا شخصی بدون داشتن اختیار قانونی اقدام به فروش کرده باشد، می‌توان موضوع جعل و استفاده از سند مجعول و همچنین بی‌اعتباری معامله انجام‌شده را پیگیری کرد.
اقدام شما این است که ابتدا مدارک و دلایل مالکیت پدربزرگ و مادربزرگ را جمع‌آوری کنید؛ مانند استشهادیه و شهادت افراد قدیمی روستا که مالکیت پدربزرگ را می‌شناختند، مدارک مربوط به تصرف و کشت زمین، سوابق جهاد کشاورزی، دهیاری، شورا یا منابع محلی و مدارک مالیات، عوارض یا هر نوشته قدیمی مربوط به ملک.
سپس باید از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی، بسته به وضعیت پرونده، اقدام مناسب مطرح شود. اگر ملک بدون اجازه وراث منتقل شده باشد، معمولاً باید موضوعاتی مانند ابطال سند یا بی‌اعتباری معامله انجام‌شده، اثبات مالکیت و تعیین سهم وراث و در صورت وجود جعل، شکایت کیفری بابت جعل و استفاده از سند مجعول بررسی شود.
در مورد شخصی که اکنون زمین را در اختیار دارد و کشت میکند، صرف اینکه چند سال از زمین استفاده کرده، به تنهایی باعث مالک شدن او نمی‌شود؛ اما باید بررسی شود آیا او با حسن نیت خرید کرده یا در جریان جعلی بودن مدارک بوده است، زیرا وضعیت او در پرونده مؤثر خواهد بود. همچنین باید دانست که پول را به چه کسی داده است. (احتمال دارد فروشنده وکالتی از سوی 3 خواهر جعل کرده باشد)
نکته مهم این است که قبل از هر اقدامی باید مشخص شود آن مدرک جعلی دقیقاً چه بوده است؛ آیا قولنامه جعلی است، وکالت‌نامه جعلی است یا سند رسمی؟ چون مسیر حقوقی و کیفری بسته به نوع مدرک متفاوت خواهد بود.